Lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm tiến sát mức 4,8%, kích hoạt “bài kiểm tra sức chịu đựng” liên thị trường

Ứng dụng tài chính Zhihui cho biết, Matt Maley, Giám đốc chiến lược thị trường của Miller Tabak + Co., cho biết lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đang tiến sát mức quan trọng 4,8%. Nếu liên tục vượt qua ngưỡng này, khả năng sẽ gây ra “cú sốc đáng kể” cho các loại tài sản khác.

“Chúng tôi vẫn lo ngại về thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ… Thâm hụt ngân sách gia tăng, phát hành nợ lớn và các doanh nghiệp tiếp tục vay mượn quy mô lớn đang gây áp lực lên lợi suất dài hạn… Trong khi nỗ lực can thiệp bằng lời nói của Bộ Tài chính Mỹ nhằm hạ lãi suất, ít nhất cho đến hiện tại vẫn chưa hiệu quả.” Maley viết trong báo cáo vào cuối tuần.

Ông chỉ ra rằng, nếu lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm duy trì trên 4,8%, tức là mức đỉnh đạt được tháng 1 năm 2025, “sẽ đặc biệt đáng lo ngại”. Điều này có thể đánh dấu tâm lý lo lắng của thị trường đang vượt qua sự điều tiết chính sách, hướng đi của chi phí vay đang bị chi phối bởi áp lực tài khóa.

Bộ Tài chính Mỹ “kêu gọi” không hiệu quả, lợi suất neo cao

Gần đây, Bộ Tài chính Mỹ cùng Bộ trưởng Scott Besant đã cố gắng can thiệp bằng lời nói để hạ lợi suất, nhưng thị trường không nghe theo. Đợt thao tác này lựa chọn thời điểm khá đặc biệt, khi nhà đầu tư đang bán khống mạnh trái phiếu Mỹ, lại đúng giai đoạn giao dịch trầm lắng vào hè, các nhà hoạch định chính sách kỳ vọng biện pháp “hô hào” sẽ thổi bùng một đợt phục hồi.

Tuy nhiên, Maley cho rằng thực tế lại phản tác dụng: nếu không giải quyết tận gốc vấn đề tài khóa, việc chỉ dựa vào phát ngôn khó lòng trấn an thị trường. Hiện thâm hụt ngân sách Mỹ ở mức cao, nợ quốc gia đã vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, nhà đầu tư ngày càng khó phớt lờ thực trạng này. Thậm chí, chính phủ còn đang phải cạnh tranh nguồn vốn hạn chế với doanh nghiệp – phía doanh nghiệp nhu cầu phát hành trái phiếu cũng rất lớn.

Áp lực từ phía cung không thể xem nhẹ. Maley ước tính, từ nay đến cuối năm sẽ có hơn 8,4 nghìn tỷ USD trái phiếu kho bạc Mỹ đến hạn cần được đáo hạn, và tháng 9 khả năng sẽ là đỉnh lịch sử về phát hành trái phiếu doanh nghiệp xếp hạng cao. Gần đây, Goldman Sachs đã nâng dự báo phát hành trái phiếu đầu tư hạng A bằng USD năm 2026 lên 2,3 nghìn tỷ USD.

Áp lực không chỉ giới hạn ở Mỹ, Nhật Bản, Anh, Pháp cùng nhiều nền kinh tế phát triển khác cũng đối mặt thách thức tài khóa nghiêm trọng. Nhà đầu tư ngày càng yêu cầu phần bù rủi ro cao hơn với trái phiếu chính phủ, đang đẩy thị trường nợ toàn cầu vào một chu kỳ tái cấu trúc về mặt cơ bản.

Maley cho rằng, điều này không có nghĩa lợi suất sẽ tăng liên tục. Tâm lý bi quan cực đoan và vị thế giao dịch có thể châm ngòi một đợt short squeeze mạnh, khiến trái phiếu kho bạc Mỹ tăng vọt trong ngắn hạn. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh, ngay cả khi xảy ra đợt phục hồi như vậy, thì cũng chỉ là biến động chiến thuật, khó có khả năng đảo chiều xu hướng dài hạn.

Mức 4,8% nguy cấp, có thể gây hiệu ứng dây chuyền liên thị trường

Hiện tại, mốc 5% đã trở thành ngưỡng tâm lý cho lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ dài hạn, nhưng Maley nhận thấy ngưỡng chịu đựng của thị trường liên tục bị đẩy lên – từ 4,4% lên 4,5%, 4,6%, rồi nay là 4,7%.

Nếu lợi suất trái phiếu Mỹ dài hạn tiếp tục vượt mốc 4,8%, tác động có thể vượt xa thị trường trái phiếu. Michael Chen, Tổng giám đốc Noah Ark Hong Kong nhận định, lợi suất dài hạn tăng không kiểm soát có thể kích hoạt tái định giá các tài sản phụ thuộc dòng tiền dài hạn, bao gồm trái phiếu kỳ hạn rất dài, cổ phiếu tăng trưởng định giá cao, bất động sản thương mại và một số tài sản đầu tư tư nhân.

Chen cho biết, thị trường trái phiếu Mỹ chịu áp lực cấu trúc, trong “bối cảnh tài khóa chiếm ưu thế”, phần bù rủi ro mà nhà đầu tư yêu cầu với trái phiếu dài hạn sẽ tiếp tục gia tăng. Chiến lược của ông hiện tại là: ưu tiên vàng và các tài sản trú ẩn bền vững làm công cụ phòng ngừa, hạ tỷ trọng trái phiếu kho bạc siêu dài hạn, đồng thời tiếp tục đầu tư vào cổ phiếu chất lượng cao, tài sản hữu hình và hạ tầng AI (điện lực, lưới điện, lưu trữ năng lượng, trung tâm dữ liệu).

Ngân hàng HSBC cũng có thái độ thận trọng với trái phiếu dài hạn tại các thị trường phát triển. Ngân hàng này đã nâng dự báo lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm cuối năm 2026 từ 4,30% lên 4,65%, lý do là đáy cấu trúc của lãi suất dài hạn đang tăng dần, đồng thời xu hướng chính sách tiền tệ thiên về diều hâu hơn. Cùng lúc đó, HSBC nâng dự báo lợi suất trái phiếu chính phủ Đức kỳ hạn 10 năm cuối 2026 từ 2,8% lên 3%, nhấn mạnh cần cảnh giác với toàn bộ trái phiếu dài hạn của các thị trường phát triển.

Trong quan điểm của Maley, ngay cả khi lợi suất giảm trong ngắn hạn cũng không giải quyết được vấn đề lâu dài. “Nếu thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ diễn ra phục hồi gần đây, lợi suất theo đó sụt giảm – kể cả nếu đợt phục hồi kéo dài đến sau cuộc bầu cử giữa kỳ – chỉ cần phía tài khóa chưa cải cách thực chất, về dài hạn, thế bế tắc này vẫn chưa thể tháo gỡ.” ông nói.

Bộ Tài chính Mỹ tiến hành mua lại trái phiếu “gấp đôi”, đấu giá tuần này là phép thử quan trọng

Đáng chú ý, Bộ Tài chính Mỹ trong tuần này sẽ khởi động kế hoạch mua lại trái phiếu kho bạc Mỹ “gấp đôi” đã công bố trước đó, các điều chỉnh liên quan có hiệu lực từ ngày 9 tháng 9. Động thái này nhằm cải thiện thanh khoản thị trường và giảm bớt áp lực tăng lợi suất dài hạn.

Nhìn lại, sau khi thông báo mở rộng chương trình mua lại, lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 30 năm đã có lúc giảm gần 10 điểm cơ bản. Tuy nhiên, chỉ số then chốt này, đại diện chi phí huy động vốn dài hạn, đã bật lên vào ngày hôm sau. Một số phân tích chỉ ra, mở rộng quy mô mua lại về bản chất chỉ dời lại áp lực tái cấp vốn, không động tới cốt lõi vấn đề là cắt giảm thâm hụt ngân sách.

Bài kiểm tra sát sườn sẽ đến từ phiên đấu giá trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Mỹ vào thứ Năm tuần này. Lần đấu giá trước, lợi suất trúng thầu là 4,68%, tỷ lệ đặt mua đạt 2,53; hiện tại, lợi suất trái phiếu 10 năm đã vọt lên 4,78%. Phiên đấu giá lần này sẽ là chỉ báo then chốt về mức độ nhà đầu tư sẵn lòng nắm giữ trái phiếu dài hạn ở lợi suất cao.