Từ thủ tục hành chính đến cảnh báo đỏ, Anh Quốc bắt buộc sử dụng Digital ID

Chính phủ Vương quốc Anh dưới thời Thủ tướng Keir Starmer đã công bố kế hoạch triển khai hệ thống định danh số bắt buộc đối với tất cả công dân và cư dân muốn tìm việc làm. Phát biểu tại Hội nghị Thượng đỉnh Hành động Tiến bộ Toàn cầu, Starmer tuyên bố:

“Bạn sẽ không thể làm việc tại Vương quốc Anh nếu không có định danh số. Đơn giản là như vậy.”

Định danh số của Anh: ‘Cơ hội to lớn’ của Starmer

Starmer giới thiệu chương trình định danh số như một “cơ hội to lớn cho Vương quốc Anh”: một giải pháp cho vấn đề nhập cư bất hợp pháp và là cách để đảm bảo kiểm soát biên giới chặt chẽ. Hệ thống định danh số mới sẽ lưu trữ các thông tin cá nhân như tên, ngày sinh, ảnh, quốc tịch và tình trạng cư trú trên thiết bị di động của từng cá nhân.

Việc tương tác với nhà tuyển dụng và các dịch vụ công sẽ trở nên giống như thanh toán không tiếp xúc hoặc các ứng dụng số của NHS hiện tại. Dù các quan chức đảm bảo rằng không cần phải mang theo hoặc xuất trình định danh số khi được yêu cầu, nhưng nó sẽ là bắt buộc đối với bất kỳ ai muốn làm việc hợp pháp trước khi nhiệm kỳ quốc hội hiện tại kết thúc, dự kiến vào năm 2029.

Thông báo này ngay lập tức đã làm dấy lên làn sóng phản đối từ các tổ chức bảo vệ quyền tự do dân sự, các chính trị gia đối lập và một bản kiến nghị công khai đang nhanh chóng thu hút chữ ký, kêu gọi chính phủ xem xét lại.

Big Brother Watch và các nhóm vận động khác đã cáo buộc chương trình này thiết lập một “xã hội trạm kiểm soát” hoàn toàn “không phải là bản sắc của người Anh”, cảnh báo rằng đây là bước tiến tới giám sát trong nước và kiểm soát số hóa chưa từng có tại Anh.

Các nhân vật như cựu lãnh đạo Đảng Lao động Jeremy Corbyn và các lãnh đạo đối lập đã mô tả hệ thống định danh số là sự can thiệp quá mức của chính phủ. Họ bày tỏ lo ngại về quyền riêng tư, việc lạm dụng dữ liệu và tác động đến các nhóm thiểu số. Corbyn đăng tải:

“Đây là một sự xúc phạm đối với quyền tự do dân sự của chúng ta, và sẽ khiến cuộc sống của các nhóm thiểu số trở nên khó khăn và nguy hiểm hơn. Đây là sự can thiệp quá mức của nhà nước — và phải bị phản đối.”

Những người chỉ trích cho rằng, một khi được triển khai, các thông tin định danh số có nguy cơ trở thành điều kiện tiên quyết để tiếp cận mọi thứ, từ phúc lợi, chăm sóc sức khỏe cho đến các dịch vụ trực tuyến, tương tự như việc Trung Quốc mở rộng định danh internet để giám sát các hoạt động hàng ngày.

Khả năng của chính sách này trong việc biến Vương quốc Anh từ một quốc gia hiếm khi yêu cầu chứng minh quyền công dân thành nơi xác thực số trở thành thông lệ đã làm dấy lên những so sánh với giám sát kiểu Orwell và sự mất đi quyền tự chủ cá nhân.

Hiệu quả và phản ứng chính trị

Sáng kiến định danh số của Anh là một phần trong nỗ lực xoa dịu cử tri, những người coi nhập cư là mối quan tâm hàng đầu. Tuy nhiên, cả Đảng Dân chủ Tự do và Đảng Bảo thủ đều lên án kế hoạch này là không hiệu quả. Họ cho rằng định danh số bắt buộc sẽ không giải quyết được các thách thức nhập cư cơ bản hoặc ngăn chặn những kẻ buôn người. Lãnh đạo Đảng Bảo thủ Kemi Badenoch bình luận:

“Trò lừa ‘Định danh số’ của Đảng Lao động sẽ không ngăn được các thuyền vượt biên.”

Bản kiến nghị phản đối định danh số đã vượt ngưỡng tranh luận chỉ trong năm phút sau bài phát biểu của Starmer, cho thấy sự bất an của công chúng.

Thông báo của Starmer thậm chí còn bị chỉ trích từ tận El Salvador, khi Tổng thống Nayib Bukele đăng tải:

“Và ông ta khiến tất cả, cả nhỏ lẫn lớn, giàu lẫn nghèo, tự do hay nô lệ, đều nhận một dấu trên tay phải hoặc trên trán:

Và không ai có thể mua hoặc bán, trừ khi có dấu đó, hoặc tên của con thú, hoặc số tên của nó.”

Đồng euro số và so sánh với châu Âu

Việc triển khai nhanh chóng định danh số tại Anh diễn ra song song với việc EU phát triển hệ thống định danh số riêng, dựa trên quy định eIDAS và đồng euro số đang hình thành.

Đồng euro số và khung eIDAS của châu Âu đã thiết lập các giao dịch xuyên biên giới an toàn và xác thực tiêu chuẩn hóa. Không giống như hệ thống được đề xuất của Anh, EU vận hành với các biện pháp bảo vệ pháp lý mạnh mẽ hơn và cơ chế đồng thuận công khai.

Những người chỉ trích chính sách của Anh cảnh báo rằng, nếu không được quản lý đúng cách, định danh số có thể chuyển từ tiện lợi thành “hộ chiếu” bắt buộc cho cuộc sống hàng ngày, củng cố sự kiểm soát số hóa của chính phủ đối với mọi thứ từ việc làm đến thương mại.

Thông báo của Starmer đặt Vương quốc Anh vào ngã rẽ số: giữa lời hứa về các dịch vụ hợp lý hóa và an ninh biên giới, và nguy cơ giám sát số không kiểm soát mà những người chỉ trích cho rằng sẽ đe dọa di sản quyền dân sự quý giá của Anh. Và như tác giả, nhà kinh tế học về Bitcoin Luke Gromen đã chỉ ra:

“Nếu bạn sống ở Anh và chưa sở hữu BTC, bây giờ có thể là thời điểm tốt để bạn mua một ít.”

Nếu bạn là cư dân hoặc công dân của Vương quốc Anh và không muốn bị áp đặt định danh số, bạn có thể lên tiếng bằng cách ký vào bản kiến nghị này ngay hôm nay. Đã có hơn 1.5 triệu chữ ký chỉ trong chưa đầy 24 giờ.

Bài viết From red tape to red flags, Britain’s compulsory Digital ID xuất hiện đầu tiên trên CryptoSlate.