Cựu thành viên Hội đồng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản: Lần tăng lãi suất tiếp theo có thể diễn ra vào tháng 12 và sau đó có thể duy trì nhịp độ thắt chặt hàng quý để kiềm chế rủi ro lạm phát.

Theo thông tin từ Jinse Finance, cựu Ủy viên điều hành của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản phụ trách các vấn đề chính sách tiền tệ, Eiji Maeda, cho biết Ngân hàng Trung ương Nhật Bản có thể sẽ tiếp tục tăng lãi suất mỗi ba tháng một lần nhằm ngăn chặn nguy cơ lạm phát vượt khỏi mục tiêu ổn định giá cả. Ông nói: “Tôi dự đoán lần tăng lãi suất tiếp theo của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ vào tháng 12, sau đó có thể tiếp tục tăng vào tháng 3 hoặc 4 năm tới.” “Hiện tại, tốc độ tăng lãi suất đã được đẩy nhanh lên khoảng ba tháng một lần, và tôi cho rằng nhịp độ này là phù hợp.”

Dự báo của Eiji Maeda cũng cơ bản phù hợp với định giá thị trường. Thị trường hoán đổi qua đêm cho thấy, các nhà đầu tư cho rằng khả năng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất trước tháng 12 là khoảng 80%. Thị trường nói chung kỳ vọng, tại cuộc họp chính sách tiếp theo vào ngày 30 tháng 10, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ giữ nguyên lãi suất. Trong lúc đó, một cuộc khảo sát mới nhất cho thấy, đa số nhà kinh tế dự đoán Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ nâng lãi suất cơ bản lên 1,50% vào tháng 12, tiếp tục tốc độ tăng lãi suất hàng quý khá nhanh trong chu kỳ thắt chặt này sau khi đã tăng vào tháng 6 và tháng 9—ở giai đoạn đầu của chu kỳ này, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản chỉ tăng lãi suất một lần mỗi năm.

Hai lần tăng lãi suất vào tháng 6 và tháng 9 vừa qua của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản là tốc độ tăng nhanh nhất kể từ năm 1990. Sự chuyển hướng chính sách này diễn ra trong bối cảnh giá tiêu dùng tại Nhật Bản tăng nhanh và đồng yên suy yếu. Việc đồng yên mất giá đã từng khiến Tokyo phối hợp với Washington can thiệp thị trường ngoại hối, đồng thời phía Mỹ cũng gây áp lực lên Nhật Bản về việc thắt chặt chính sách tiền tệ.

Eiji Maeda từng dẫn dắt những hành động đối phó ban đầu của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản với đại dịch Covid-19. Ông không hoàn toàn loại trừ khả năng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ liên tiếp họp và tăng lãi suất trong những trường hợp đặc biệt, ví dụ như đồng yên giảm giá mạnh. Tuy nhiên, ông cho rằng, hiện tại khả năng này dường như khó xảy ra. Ông chia sẻ: “Nếu Ngân hàng Trung ương Nhật Bản liên tục tăng lãi suất, thị trường có thể sẽ kỳ vọng tiếp tục tăng tại những cuộc họp tiếp theo, điều này mang lại rủi ro đáng kể. Đó là lý do tại sao Ngân hàng Trung ương Nhật Bản nên tránh tăng lãi suất liên tiếp tại các cuộc họp.”

Một trọng tâm lớn của cuộc họp chính sách tháng 10 của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản là liệu Ủy ban chính sách do Thống đốc Kazuo Ueda lãnh đạo có đánh giá rằng lạm phát tiềm ẩn lần đầu tiên đạt mức mục tiêu 2% kể từ khi đặt ra mục tiêu này vào năm 2013 hay không.

Liên quan đến vấn đề này, Eiji Maeda cho biết: “Tôi dự đoán Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ không công bố rõ ràng rằng mục tiêu ổn định giá 2% đã đạt được. Tuy nhiên, sẽ không bất ngờ nếu Ngân hàng Trung ương Nhật Bản điều chỉnh đánh giá này sớm hơn một chút.”

Các dữ liệu công bố vào thứ Sáu dự kiến sẽ cho thấy, tỷ lệ lạm phát chung của Nhật Bản trong tháng 9 tăng lên 2,1%, trong khi lạm phát lõi (loại trừ thực phẩm tươi sống và năng lượng) tăng lên 2,3%. Tuần trước, Kazuo Ueda cho biết, do lạm phát tiềm ẩn đã tiến sát mục tiêu, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản không thể tiếp tục dung thứ cho việc lạm phát tiềm ẩn tiếp tục tăng cao nữa, điều này cho thấy ông ủng hộ việc tăng lãi suất tiếp theo.

Nhật Bản đang dần thoát khỏi áp lực giảm phát kéo dài. Theo những người am hiểu vấn đề, mặc dù đến nay đã có thể kết luận rằng lạm phát tiềm ẩn đang ở quanh mức 2%, nhưng nhiệm vụ của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản vẫn chưa hoàn thành, bởi mục tiêu là giữ cho lạm phát ổn định quanh mức này.

Tuy nhiên, Eiji Maeda cho rằng, nếu Ngân hàng Trung ương Nhật Bản đánh giá xu hướng giá cả đã tiến gần mức mục tiêu trong tuần tới mà điều kiện tài chính vẫn nới lỏng, điều này sẽ phát đi tín hiệu tăng lãi suất vào tháng 12 cho thị trường.

Sau đợt tăng lãi suất tháng 9, lãi suất chính sách của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản đã tăng lên 1,25%, lần đầu tiên bước vào khoảng trung lập mà ngân hàng này ước tính là từ 1,1% đến 2,5% — lãi suất trung lập là mức lãi suất không kích thích cũng không kìm hãm nền kinh tế. Eiji Maeda nhận định Ngân hàng Trung ương Nhật Bản có thể cuối cùng sẽ buộc phải đưa lãi suất cơ bản lên tới 2,25%, điều này về cơ bản tức là cần tăng thêm bốn lần nữa.

Ông nhận xét: “Nếu lấy mức trung điểm khoảng 1,75% làm mốc, thì lãi suất chính sách sẽ đạt được mức trung lập vào khoảng mùa xuân năm sau. Từ thời điểm đó, các quyết định chính sách và việc giải thích những quyết định đó có khả năng sẽ trở nên phức tạp hơn rất nhiều.”