Giao dịch AI gặp phải "thời điểm mong manh"! Thị trường chứng khoán Nhật Bản và Hàn Quốc trải qua "Thứ Ba đen tối", SK Hynix, Samsung, SoftBank đồng loạt lao dốc

VietnamFinance APP nhận được tin rằng vào thứ Ba, cổ phiếu công nghệ châu Á đã trải qua một vòng bán tháo có hệ thống, ngành bán dẫn của Mỹ suy yếu qua đêm đã lan truyền sang thị trường châu Á - Thái Bình Dương, lo ngại về sự cạnh tranh ngày càng gay gắt do ChangXin Memory của Trung Quốc thực hiện đột phá công nghệ, lợi nhuận từ chi tiêu vốn AI và môi trường tài chính được kích hoạt.

Dữ liệu cho thấy thị trường chứng khoán Hàn Quốc và Nhật Bản đều sụt giảm mạnh, chỉ số Kospi của Hàn Quốc giảm khoảng 6%, chỉ số Nikkei 225 của Nhật Bản giảm hơn 2%. Các nhà đầu tư đẩy nhanh việc rút tiền khỏi các cổ phiếu AI và bộ nhớ có thành tích tốt trong năm nay, trước mùa báo cáo tài chính quan trọng và trước khi dữ liệu lạm phát của Mỹ được công bố.

Tại thị trường Hàn Quốc, giá cổ phiếu SK Hynix (SKHY.US) giảm hơn 8% trong phiên, Samsung Electronics giảm 7,9%, cả hai đều đạt mức thấp nhất kể từ tháng 8. Trước đó có báo cáo cho biết ChangXin Memory đã đạt tiến bộ về công nghệ tăng mật độ bộ nhớ mới, đồng thời cân nhắc tung ra sản phẩm bộ nhớ máy chủ dựa trên cấu trúc này trước cuối năm nay. Tin tức này làm gia tăng lo ngại về mô hình cạnh tranh, quyền quyết định giá và tỷ suất lợi nhuận của ngành chip bộ nhớ.

Chuyên gia phân tích Pepperstone Chris Weston chỉ ra rằng, Trung Quốc đang liên tục thu hẹp khoảng cách cạnh tranh với các doanh nghiệp Mỹ về mô hình AI, robot hình người, bộ nhớ và chuỗi cung ứng công nghệ khác. Khả năng phát triển sản phẩm cạnh tranh với chi phí thấp hơn đang thách thức giả định lâu dài của thị trường về thị phần, quyền định giá và tỷ suất lợi nhuận.

Cổ phiếu công nghệ Nhật Bản cũng chịu áp lực. Softbank Group giảm khoảng 8% do tiếp xúc lớn với ngành AI toàn cầu, dẫn đầu ngành bán dẫn và điện tử Nhật Bản giảm. Kioxia giảm hơn 12%, Tokyo Electron, Renesas Electronics giảm khoảng 6%, Advantest, Lasertec, Disco giảm khoảng 5%. TSMC (TSM.US) giảm gần 2%, kéo thị trường chứng khoán Đài Loan giảm hơn 2%. Thị trường chứng khoán Hong Kong, Trung Quốc đại lục, Úc và New Zealand cũng ghi nhận mức giảm đáng kể.

Tâm lý AI “mong manh”

Đợt bán tháo này nối tiếp xu hướng yếu trên Wall Street qua đêm. Chỉ số Nasdaq Composite giảm 0,44% vào thứ Hai, Micron Technology (MU.US) giảm gần 4%, SanDisk (SNDK.US) giảm 6%. Ngành công nghệ toàn cầu vừa mới phục hồi chậm sau đợt suy giảm mùa hè, đợt điều chỉnh ấy xóa sổ hàng nghìn tỷ đô la giá trị thị trường do định giá cao và thời điểm lợi nhuận đầu tư AI không chắc chắn.

Chuyên gia tư vấn cổ phiếu cao cấp của Swiss United Bank, Vey-Sern Ling cho biết tâm lý nhà đầu tư đang căng thẳng, tìm kiếm lý do để chốt lời cổ phiếu liên quan AI có thành tích tốt trong năm, đặc biệt là cổ phiếu bộ nhớ.

Phillip Wool, Trưởng chiến lược thị trường tại Rayliant Global Advisors, cho rằng đột phá của ChangXin Memory là cột mốc quan trọng với các hãng chip Trung Quốc, cho thấy họ vượt qua giới hạn công nghệ và có thể thách thức các doanh nghiệp cũ sớm hơn dự kiến; tuy nhiên phản ứng của thị trường không tỷ lệ thuận với nguy cơ trực tiếp, bởi ChangXin Memory chưa chứng minh được năng lực sản xuất quy mô lớn và vẫn tụt lại phía sau Samsung và SK Hynix về thị phần.

Ông nhấn mạnh rằng, hiện tại thảo luận còn chưa bàn tới HBM, các doanh nghiệp chip Hàn Quốc vẫn chiếm vị trí dẫn đầu không thể tranh cãi ở lĩnh vực này và có thể dự đoán gần như không bị ChangXin Memory và các hãng tương tự đe dọa trong tương lai. Vì vậy, ông nghiêng về việc coi đợt giảm mạnh này là dấu hiệu cho thấy tâm lý AI hiện rất mong manh và cảnh báo biến động có thể tiếp diễn khi nhà đầu tư đánh giá lại nhu cầu chip cũng như thời gian các nhà sản xuất bán dẫn duy trì quyền định giá.

Đồng thời, tính bền vững của mô hình kinh doanh AI một lần nữa trở thành tiêu điểm. CEO Broadcom (AVGO.US) Hock Tan ví cơn sốt đầu tư AI gần đây của nhà đầu tư như trò chơi may rủi, cho rằng “nhiều nhà đầu tư không biết mình đầu tư vào cái gì”, họ đặt kỳ vọng cực đoan và cuối cùng nhận ra cảm giác như ở sòng bạc.

Ông cũng cảnh báo ngành vẫn chưa tìm ra mô hình bền vững, đề cập đến việc OpenAI - nhà phát triển ChatGPT - báo cáo lỗ hàng tỷ đô la. Hock Tan cho biết hiện OpenAI vẫn đang lỗ vì chi phí đào tạo rất lớn, ngoài cơ hội tăng trưởng doanh thu lớn từ việc cung cấp mô hình AI thế hệ mới, hiện chưa thể nói thêm gì.

Theo thông tin, OpenAI đã báo cáo doanh thu hàng năm là 50 tỷ đô la vào tháng 9, được coi là tín hiệu khả thi của mô hình kinh doanh, nhưng bảo đảm lâu dài vẫn hữu hạn.

Weston của Pepperstone bổ sung rằng nhu cầu tài chính phía sau xây dựng AI ngày càng trở thành yếu tố quan trọng đối với nhà đầu tư, đặc biệt khi vấn đề vốn và lợi nhuận tương lai nổi bật. CEO Intel (INTC.US) trước đó cũng cảnh báo rằng, dù nhu cầu cơ sở hạ tầng tính toán vẫn vượt cung, nhưng kênh tiếp cận vốn có thể trở thành lực cản lớn cho sự bùng nổ AI. Các trader đang chú ý đến báo cáo tài chính tháng này và tháng sau của các công ty công nghệ lớn cùng dữ liệu lạm phát của Mỹ để đánh giá triển vọng ngành AI và lộ trình lãi suất; lãi suất thường có mối liên hệ tiêu cực với cổ phiếu tăng trưởng.

Bên cạnh đó, tình hình Trung Đông và thị trường dầu cũng được quan tâm. Vào tối thứ Hai theo giờ địa phương, đã có nhiều vụ nổ mạnh ở Riyadh, trước đó lực lượng Houthi gần đây tấn công sân bay thủ đô Saudi nhiều lần, gây ít nhất 18 người chết.

Một quan chức Houthi hôm thứ Hai cảnh báo Mỹ rằng nếu Washington can thiệp vào chiến tranh Yemen, họ sẽ “phản ứng đau đớn”; trước đó có thông tin Saudi yêu cầu Mỹ giúp đỡ đối phó tổ chức này. Nội chiến Yemen đã bùng phát trở lại vào tháng 7, liên minh quân sự do Saudi lãnh đạo hỗ trợ chính phủ chống lại lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn, xung đột khu vực rộng hơn đã làm gián đoạn thị trường năng lượng và đẩy Trung Đông vào khủng hoảng.

Lực lượng Houthi nhanh chóng nhắm vào cơ sở dầu khí, tàu chở dầu và trung tâm giao thông của Saudi, trong đó có loạt vụ tấn công chết người ở sân bay Riyadh, khiến quốc gia xuất khẩu dầu lớn nhất thế giới chịu tác động mạnh. Dù vậy, hai hợp đồng dầu thô chính vẫn giảm hơn 1% vào thứ Ba, nhưng giá dầu Brent vẫn giữ trên 100 đô la, tiếp tục tạo áp lực tăng đối với lạm phát toàn cầu.