Một trong những lợi thế lớn nhất của blockchain công khai, cũng là vấn đề mà tài chính truyền thống khó chấp nhận nhất: tất cả các giao dịch đều có thể bị quan sát.
Đối với người dùng thông thường, điều này có thể chỉ là vấn đề về quyền riêng tư.
Nhưng đối với các ngân hàng, quỹ và giao dịch viên tổ chức, vấn đề trở nên trực tiếp hơn—nếu tất cả các vị thế, số tiền giao dịch và đối tác giao dịch đều công khai, các tổ chức rất khó đưa số tiền lớn vào môi trường hoàn toàn minh bạch.
Vì vậy, các công nghệ bảo mật đang phát triển theo hướng mới:
Không phải ẩn hoàn toàn giao dịch, mà chỉ chứng minh “những điều cần chứng minh”.
ZK mang lại một giải pháp khác biệt
Zero-knowledge proof cho phép một bên chứng minh điều kiện đã được đáp ứng mà không cần tiết lộ toàn bộ dữ liệu gốc.
Ví dụ:
Người dùng có thể chứng minh đã hoàn thành KYC mà không cần tiết lộ toàn bộ thông tin cá nhân cho từng đối tác giao dịch.
Tổ chức có thể chứng minh giao dịch đáp ứng yêu cầu về hạn mức mà không cần công khai toàn bộ chiến lược giao dịch.
Ethereum Foundation hiện đang thúc đẩy các giải pháp bảo mật dành cho tổ chức, sử dụng các công nghệ như ZK, FHE và TEE cho xác minh tuân thủ, tiết lộ chọn lọc và giao dịch tổ chức trên chuỗi.
Tài chính truyền thống không cần “ẩn danh hoàn toàn”
Điều mà các tổ chức thực sự cần thường là:
Thị trường không thấy hết thông tin, nhưng các cơ quan quản lý có thể xác minh khi cần thiết.
Điều này khác biệt rõ rệt với câu chuyện về bảo mật của Crypto trong giai đoạn đầu.
Trước đây, các đồng tiền bảo mật nhấn mạnh rằng “người khác không thể thấy giao dịch của tôi”.
Hiện tại, các tổ chức lại cần:
“Người khác không thể tự ý xem, nhưng khi cần, cơ quan quản lý và kiểm toán vẫn có thể xác minh.”
Đây cũng là lý do tại sao việc tiết lộ chọn lọc ngày càng quan trọng.
Tài sản token hóa càng làm tăng nhu cầu bảo mật
Nếu trong tương lai cổ phiếu, trái phiếu, quỹ và tiền mặt doanh nghiệp đều đưa lên chuỗi, thì bản thân tính minh bạch của giao dịch có thể trở thành vấn đề kinh doanh.
Ví dụ một quỹ mua lượng lớn một loại tài sản, nếu tất cả địa chỉ và số tiền giao dịch đều công khai, các thành viên khác trên thị trường có thể quan sát ngay lập tức chiến lược của họ.
Confidential Assets của Polymath ra mắt năm nay chính là chức năng bảo mật được thiết kế để giải quyết vấn đề này, cho phép các tổ chức giao dịch chứng khoán token hóa trên blockchain công khai, đồng thời ẩn thông tin vị thế, số dư và đối tác giao dịch, nhưng vẫn giữ khả năng xác minh tuân thủ.
Do đó, bảo mật và tuân thủ không nhất thiết phải đối lập hoàn toàn.
Tương lai có khả năng xuất hiện mô hình:
Thanh toán công khai + giao dịch bảo mật + tiết lộ chọn lọc.
Đây cũng là hướng đáng theo dõi lâu dài của lĩnh vực bảo mật.
Cơ sở hạ tầng bảo mật thực sự trưởng thành có thể không làm cho tất cả thông tin biến mất, mà là chỉ được xác minh khi cần thiết.
