Tác giả: Haotian
Một góc nhìn rất ý nghĩa, dường như đây là lần đầu tiên sau một thời gian dài tôi thấy được cách giải thích tích cực về ý nghĩa của layer2 trên ethereum: giá trị thực sự của layer2s là một “sandbox đổi mới thử nghiệm”.
Ví dụ, @arbitrum có thể khám phá quản trị DAO, @Optimism có thể thực hiện cơ chế tài trợ RetroPGF, @base có thể thử nghiệm tích hợp với CEX, @zksync có thể thúc đẩy trừu tượng hóa tài khoản, v.v. Nếu những đổi mới này được triển khai trực tiếp trên mainnet thì rủi ro sẽ quá lớn, nhưng trên layer2, ngay cả khi thất bại cũng sẽ không gây nguy hiểm cho toàn bộ hệ sinh thái.
Hơn nữa, điều thú vị là dường như các layer2 khác nhau có thể phục vụ hoàn toàn các nhóm người dùng khác nhau, ví dụ như chuỗi doanh nghiệp tập trung vào tuân thủ, chuỗi bảo mật quyền riêng tư chống kiểm duyệt, chuỗi game có thể thực hiện giao dịch tần suất cao, v.v.
Nhìn lại, thực sự có khá nhiều giải pháp layer2+layer3 được xây dựng dựa trên các Stack khác nhau, mặc dù chúng không trở thành “vị cứu tinh” như kỳ vọng để mang lại dòng tiền cho ethereum, nhưng về mặt đa dạng hóa các giải pháp mở rộng thử nghiệm thì chúng thực sự đã có đóng góp to lớn.
Tất nhiên, mọi người cũng có thể nói rằng cuối cùng họ đều nhằm mục đích phát hành Token, nhưng có một logic cơ bản là: ít nhất ở một mức độ nhất định, họ đã kế thừa và tiếp nối đặc tính bảo mật phi tập trung của ethereum.
Nếu không, với tư duy layer1 của các sản phẩm nổi bật hiện nay như @HyperliquidX và một số doanh nghiệp lớn của Wall Street muốn xây dựng chain riêng biệt, mặc dù có thể đạt được trải nghiệm mượt mà vượt trội, nhưng về bản chất đều là đánh đổi tính phi tập trung để lấy hiệu suất tối đa, hơn nữa các chain độc lập này cũng rất có khả năng sẽ phát hành Token, những gì họ làm có lẽ không khác biệt về bản chất so với layer2, thậm chí còn kém hơn, nhưng bước đi này lại là sự phủ nhận hoàn toàn đối với vai trò thử nghiệm của layer2.
Vì vậy, trước mắt layer2 thực ra có một con đường rất rõ ràng, từ bỏ tư duy General-Purpose chain “toàn năng”, việc khám phá Sepecific-Chain nhằm đáp ứng nhu cầu Mass Adoption mới chính là con đường đúng đắn, ví dụ như làm thế nào để thu hút các IP game nổi tiếng, làm thế nào để đáp ứng giao dịch riêng tư và tuân thủ, làm thế nào để phục vụ nhu cầu tương tác tần suất cao của AI Agent, làm thế nào để cung cấp kênh hợp pháp hóa cho tài sản RWA, v.v.
Nói cách khác, Layer2s chỉ cần từ bỏ sự cạnh tranh nội bộ về kiến trúc kỹ thuật, loại bỏ tư duy “toàn năng” của chuỗi phổ thông, tập trung vào việc tích hợp với các nghiệp vụ của TradFi, thì triển vọng của layer2 có thể không bi quan như mọi người nghĩ.
