Moliyaviy hisobotlar barqaror bo‘lsa ham sotuvdan qochib bo‘lmaydi! Kredit xavotiri kuchaymoqda, Amerika bank aksiyalari 2008-yildan beri eng uzoq vaqt pasayish rekordini yangilaydi

Zhichong Finance APP xabariga ko‘ra, AQShning eng yirik banklari hozirgacha e’lon qilgan moliyaviy hisobotlari yana mustahkam chiqayotganiga qaramay, AQSh bank aksiyalari 2008 yilgi moliyaviy inqirozdan beri eng uzoq davom etayotgan pasayish bosqichiga duch keldi.

O‘tgan haftada AQShning to‘rtta yirik banklari hisobotlari yana bir bor ishonchli dalil taqdim etdi — kredit xarajatlari sezilarli darajada oshganiga qaramasdan, AQSh iste’molchilari va korporativ mijozlarining moliyaviy ahvoli barqaror qolmoqda. JPMorgan (JPM.US), Bank of America (BAC.US), Citigroup (C.US) va Wells Fargo (WFC.US) uchinchi chorakda jami 7.6 milliard dollar kredit yo‘qotish uchun zahira ajratdi, bu o‘tgan yilning shu davriga nisbatan taxminan 3% ga kam. Shu davrda ushbu to‘rtta bankning haqiqiy kredit yo‘qotishlari 5% ga kamaygan, kredit hajmi esa deyarli 10% ga oshgan.

Biroq, investorlar hanuz ishonch bildirmayotganga o‘xshaydi. Dushanba kuni asosiy indeks KBW Nasdaq Bank Index (BKX) biroz pasaydi. Ma’lumotlarga ko‘ra, indeks ketma-ket olti haftadan buyon pasaymoqda va sentyabr boshidan beri jami 11%ga tushib, 2008 yilgi moliyaviy inqirozdan buyon eng uzoq davom etgan haftalik pasayish rekordini qayd etdi.

AQSh bank aksiyalari sotilishi kuchayayotgan bir vaqtda, global kredit boshqaruvchilari ham istiqbolli voqealardan tobora ko‘proq xavotirga tushmoqda. Yaqinda o‘tkazilgan, yirik banklar va boshqa xalqaro moliya institutlarining kredit portfel menejerlari ishtirok etgan so‘rovda, respondentlarning taxminan 60% i keyingi 12 oyda jahon korxonalari bo‘yicha defolt darajasi oshishini kutilmoqda, shu bilan birga 85% respondent kelasi uch oyda Shimoliy Amerika junk bondlarining kredit spredi kengayishini kutayotganini bildirdi.

Mazkur so‘rovning ikkinchi chorak natijalari bilan taqqoslaganda, bu ko‘rsatkichlar sezilarli o‘sdi. O‘shanda, kelasi 12 oyda korxonalar bo‘yicha defolt darajasi oshadi degan respondentlar ulushi 40% ni, junk bondlar spredi kengayadi deganlar esa 50% ni tashkil etgan edi.

International Association of Credit Portfolio Managers ijrochi direktori Som-lok Leung elektron pochta orqali tarqatilgan bayonotida, kredit portfel menejerlari “investorlarning ma’lum xavfli aktivlarga qiziqishi hanuz mavjudligini” ko‘rayotganini, biroq oldin arang faoliyat yuritib kelgan korxonalarning hozirda muammolarga duch kelayotganini ta’kidladi.

Morgan Stanley tahlilchilari dushanba kuni mijozlarga jo‘natilgan hisobotda, ayrim tijoriy segmentlarda zaiflik kuzatilsa-da, banklarning umumiy kredit holati hanuz “yaxshi” ekanligini bildirdi. Biroq, bu oy davomida moliyaviy hisobot konferensiyalarida nutq so‘zlagan bank rahbarlari, ikkinchi chorakdagidan ko‘ra ehtiyotkorroq bo‘lgan.

Investorlarni eng ko‘p xavotirga solayotgan savol — yuqori foiz stavkalari oxir-oqibat qarz oluvchilarga bosim o‘tkazadimi yo‘qmi. Bank of America tahlilchisi Ebrahim Poonawala dushanba kuni yozgan hisobotida, xuddi shu mantik asosida, foiz stavkalari pasaysa, “bank aksiyalari aksincha o‘sishi mumkinligini” ta’kidladi. “Ideal sharoitda, bu — energiya narxlari pasayishi yoki inflyatsiya bosimi yengillashuviga asoslanishi kerak,” deya qoʻshimcha qildi u.

Biroq, Citizens Financial (CFG.US) bosh direktori Bruce Van Saun bozor tomonidan hozirgi kredit xarajatlariga oid xavotirlar “ortiqcha shov-shuv” ekani, deb hisoblaydi. Van Saun shunday deydi: “Nazdimda, bu xavotirlar biroz bo‘rttirilgan.” U, ayni vaqtdagi foiz stavkalari “aslida” mijozlarga bosim yetkazish darajasida emasligini va tranzaksiya biznesiga ham halaqit bermayotganini aytdi. Biroq, u foizlar yana qancha ko‘tarilishi mumkinligini aniq aytish still ko‘p noaniqliklardan dalolat ekanini ham tan oldi.