Stablecoin-lər Avropada bank kreditləşməsini və pul siyasətini zəiflədir: Avropa Mərkəzi Bankı

Avropa Mərkəzi Bankı bildirir ki, stabilcoin istifadəçilərinin artması bank depozitlərindən pulun çıxmasını və pul siyasətinin kreditlərlə əlaqəsini zəiflədə bilər. Bu barədə yeni ECB iş kağızı çərşənbə axşamı dərc olunub.

Stabilcoin-lərin, adətən ABŞ dolları və ya avro kimi valyutalara bağlanan rəqəmsal aktivlərin genişlənən qəbulu ənənəvi bank depozitlərindən vəsaitləri cəlb edəcək, ECB bu barədə son iş kağızı seriyasında, “Stabilcoinlər və Pul Siyasətinin ötürülməsi”, çərşənbə axşamı açıqladı.

“Analizimiz göstərir ki, stabilcoin-lərə artan maraq pərakəndə bank depozitlərinin ölçülə bilən azalması və şirkətlərə kredit verilmənin zəifləməsi ilə bağlıdır,” hesabatda qeyd edilir və stabilcoin-lərin bankların real iqtisadiyyata verdiyi kreditlərin miqdarını azalda biləcəyini vurğulayır.

ECB qeyd edir ki, təsirlər qeyri-xətti xarakter daşıyır və stabilcoin-lərin tətbiq olunma miqyasından, dizayn xüsusiyyətlərindən və onların necə tənzimləndiyindən asılı olaraq dəyişir.

Bu hesabat stabilcoin-ləri izləmək üzrə ECB-nin davam edən səylərinin bir hissəsidir. Son üç ildə onların bazar kapitalizasyonu iki dəfədən çox artaraq 312 milyard dollara çatıb və 2028-ci ilə kimi 2 trilyon dollara çatması proqnozlaşdırılır.

Stabilcoin təsiri: Banklar, pul siyasəti və valyutanın rolu

Stabilcoin-lərin genişlənən qəbulunun banklara təsirini qiymətləndirərkən, ECB depozitlərin əvəzlənməsi effektini vurğuladı – ev təsərrüfatları və şirkətlər pərakəndə bank depozitlərini rəqəmsal aktivlərə yönəldirlər.

“Banklar depozitlərdən geniş və sabit, həm də ucuz maliyyə mənbəyi kimi istifadə edərək ev təsərrüfatları və bizneslərə kreditləri təmin edirlər,” araşdırmada qeyd olunur.

“Depozitlər azaldıqda, banklar daha çox toptan və ya bazar əsaslı maliyyə mənbələrinə arxalanmalı olur ki, bu da adətən daha bahalı və daha az sabit olur,” hesabat əlavə edir.

Stabilcoin bazarının faktiki və gözlənilən inkişafı. Mənbə: ECB (Citigroup, Coinbase, JPMorgan)

Hesabat həmçinin müəyyən edir ki, stabilcoin-lər siyasət faiz dərəcələrinin bankların maliyyə xərcləri və kredit vermə üzərində təsirini dəyişə bilər, bu təsirlər tətbiq olunma miqyası, dizayn və tənzimləmə ilə fərqlənir.

“Biz aşkar etdik ki, stabilcoin-lərin tətbiqi bir neçə pul siyasəti ötürmə kanallarına müdaxilə edir və bunun nəticəsində siyasət tədbirlərinin proqnozlaşdırılmasında zəiflik yaradır,” ECB qeyd edir.

Mərkəzi bank xəbərdarlıq etdi ki, xarici valyutalı stabilcoin-lər daxili pul siyasəti ilə bank kreditləri arasında əlaqəni daha da zəiflədə bilər və bu risklər bazarın avro olmayan tokenlərlə üstünlük təşkil etdiyi halda artır.

Araşdırma bir daha vurğuladı ki, ABŞ dolları ilə təmin olunan stabilcoin-lər stabilcoin bazarının əksər hissəsini təşkil edir. CoinGecko-nun məlumatına görə, bu dollar əsaslı tokenlərin dəyəri 301 milyard dollar təşkil edir və bu, stabilcoin bazarının kapitalizasiyasının 97%-ni əhatə edir.